Chăm nom bệnh nhân sốt xuất huyết
Vớ những loại dụng cụ này thường chứa nước tương đối trong, ít vẫn đục. Để giải quyết được vấn đề này có hiệu quả, ngoài giải pháp về chuyên môn kỹ thuật thì giải pháp từng lớp khá quan yếu và có quyết định rất lớn vì muốn phòng dịch bệnh có hiệu quả thì tuốt luốt cộng đồng người dân phải vào cuộc.
Biện pháp gian bệnh hiện thời chưa có loại vắc-xin phòng bệnh sốt Dengue và bệnh SXH mặc dầu đã có nhiều núm rứa của các nhà khoa học để mong tìm ra một biện pháp phòng bệnh có hiệu quả. Bệnh Dengue nói chung do nhiều loại virut rất giống nhau gây nên và được chia ra các loại Dengue typ 1, 2, 3 và 4. Đặc biệt, đối tượng trẻ em bị SXH dễ có nguy cơ dẫn đến tử vong do hội chứng sốc xuất huyết.
Đối tượng trẻ mỏ thường dễ bị mắc thể bệnh này. Muỗi Aedes aegypti thường được gọi là muỗi vằn, cốt đẻ trứng ở môi trường gần nhà. Biện pháp lâu dài và kinh tế nhất là tiêu hủy những nơi muỗi truyền bệnh có thể đẻ trứng trên diện rộng bằng cách san lấp những ổ muỗi đẻ trứng trong tự nhiên hay do nhân tạo; đốt các loại rác rưởi hữu cơ, làm lưới che chắn những phương tiện chứa nước ăn, lắp đặt các ống dẫn nước kín.
Thành ra, đối với bệnh nhân có hội chứng sốc xuất huyết cần được nhanh chóng truyền dịch, huyết tương và theo dõi chém đẹp các dấu hiệu sinh tồn để xử trí cấp cứu các biến chứng kịp thời nhằm cứu sống người bệnh.
Biện pháp phun không gian bằng hóa chất diệt muỗi có thể thực hiện bằng các bình bơm đeo vai, máy phun mù xách tay, máy phun lớn đặt trên xe ôtô hoặc trên tàu bay. Hội chứng sốc do SXH có thể xảy ra do mất máu và tụt áp huyết. Nếu có sự hiện diện của loài muỗi truyền bệnh thích hợp thì bệnh sốt Dengue có thể xảy ra ở cả vùng thị xã, thị thành lẫn nông thôn, miền núi. Trên thực tại, chiến lược và các giải pháp làm giảm nguồn gây bệnh cho cộng đồng cần được truyền thông giáo dục sức khỏe và y tế rộng khắp và lâu dài.
Bệnh sốt Dengue thường bùng phát thành những vụ dịch, đôi khi có hàng chục ngàn người bị nhiễm bệnh và bệnh hay phát triển ở các thị xã, thành phố nơi có mật độ dân cư đông đúc.
Nếu không được phát hiện, chẩn đoán và điều trị kịp thời thì có khoảng 50% trường hợp sốc có thể dẫn đến tử vong. Song song cũng nên áp dụng các biện pháp bảo vệ cá nhân chủ nghĩa để chống muỗi đốt vào ban ngày bao gồm việc dùng áo quần phòng hộ, dùng thuốc xua và lưới chống muỗi.
Khuyến nghị Hiện nay, một số địa phương đã và đang vào mùa bệnh sốt Dengue và bệnh SXH, nếu không chủ động thực hành các biện pháp phòng chống một cách có hiệu quả thì sẽ tạo ra các đỉnh cao, làm cho nhiều người bị mắc bệnh và xảy ra dịch bệnh với sự truyền nhiễm tại chỗ. Bình thường dân gian hay gọi bệnh SXH nhưng thực ra nếu dùng thuật ngữ khoa học cho đúng thì bệnh gồm hai loại thể là bệnh sốt Dengue và bệnh sốt Dengue xuất huyết.
Những nơi chúng ưa chuộng đẻ trứng là những chum, vại chứa nước tạm đặt ở trong nhà hay ngoài nhà; song song chúng cũng có thể đẻ trứng ở các ống máng nước, kẽ lá, ống tre nứa, lốp xe hỏng, vỏ đồ hộp, chậu cây cảnh. Loại muỗi này trước tiên chỉ phát hiện ở các nước thuộc khu vực châu Á và Madagascar nhưng thời kì gần đây chúng đã xuất hiện ở một số nhà nước tại Bắc Mỹ, Nam Mỹ cũng như Tây Phi.
Bệnh thường có thể dẫn đến tử vong và hay xảy ra ở đa số các nước vùng nhiệt đới và ngay cả một số nhà nước vùng cận nhiệt đới. Việc phun hóa chất diệt muỗi thường được tiến hành ở những khu vực thị xã, thành thị có nhiều ổ bọ gậy sản sinh ra nhiều muỗi truyền bệnh trưởng thành. Về tập tính, các loài muỗi Aedes chính yếu hoạt động đốt hút máu vào buổi sáng hoặc buổi chiều, ít khi hoạt động vào ban đêm.
Ảnh: TM Bệnh sốt Dengue xuất huyết thường được gọi là sốt xuất huyết, đây là nhân tiện bệnh hiểm xảy ra ở các nước thuộc khu vực Đông Nam Á; gần đây cũng đã được phát hiện tại Nam Mỹ và khu vực Nam thanh bình Dương.
Bệnh được lây từ người này sang người khác cốt tử do loài muỗi vằn có tên khoa học Aedes aegypti; ngoài ra, loài muỗi hổ châu Á có tên khoa học Aedes albopictus đã được xác định cũng là trung gian truyền bệnh này
Ở những nơi này, muỗi có thể đóng vai trò quan yếu trong việc truyền bệnh virut Dengue và các bệnh do virut khác. Một số loài muỗi có khả năng đẻ trứng ở những vùng ven biển nước mặn và đầm lầy bị ngập qua từng thời kỳ do mực nước thủy triều lên cao bất thường hoặc mưa to; trong khi đó có một số loài muỗi khác đã thích ứng được ở các kênh máng tưới tiêu trong nông nghiệp.
Cũng giống như loài muỗi vằn Aedes aegypti, muỗi hổ châu Á Aedes albopictus đẻ trứng ở các loại dụng cụ chứa nước tạm bợ ở trong nhà, ngoài nhà nhưng thực tiễn chúng vẫn ưa đẻ trứng tự nhiên trong rừng như tại các hốc cây, kẽ lá, vũng nước dưới đất, vỏ dừa, trong vườn cây.
Trứng của muỗi có thể chịu được độ khô trong nhiều tháng và chỉ nở khi chúng bị ngập nước. Biện pháp lâu dài và kinh tế nhất là tiêu hủy những nơi muỗi đẻ trứng.
Các cơ sở y tế phòng ngừa phải xoành xoạch chủ động dự trữ nguồn hóa chất diệt muỗi để sử dụng trong những trường hợp khẩn cấp, dịch bệnh bùng phát mạnh. Loài muỗi này có đặc điểm là đẻ trứng rời từng chiếc trên những diện tích đất ẩm thấp, ngay trên thành tường hoặc gần sát với mặt nước; ngoại giả còn có thể đẻ trứng ở trong những loại công cụ chứa nước trợ thì ở trong nhà, ngoài nhà hoặc những nơi thường có nước lên xuống.
Nguyễn Trâm Anh. Ngoài những phương pháp thường ngày để chống muỗi đốt, cần dùng các loại hóa chất để diệt muỗi truyền bệnh trú ẩn trong nhà; có thể áp dụng biện pháp phòng chống muỗi đốt ban ngày bằng hương diệt muỗi, màn chống muỗi hoặc dùng máy điều hòa nhiệt độ. BS. Muỗi Aedes albopictus thường được gọi là muỗi hổ châu Á. Các loài muỗi truyền bệnh Bệnh sốt Dengue và bệnh SXH do hai loài muỗi truyền bệnh gây nên là Aedes aegypti và Aedes albopictus.
Nếu những biện pháp trên không vận dụng được, cần thực hành giải pháp diệt bọ gậy muỗi bằng các loại hóa chất an toàn và hiệu quả.
Trong trường hợp này, việc phun hóa chất diệt muỗi tồn lưu trên các loại tường vách không đạt hiệu quả vì loài muỗi truyền bệnh SXH thường nghỉ trú đậu ở trong nhà, trên những diện tích, mặt bằng không tiện cho việc phun tồn lưu như trên tấm rèm hoặc vải vóc.
Bệnh này cũng chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Biện pháp phòng bệnh tốt nhất là làm giảm nhanh mật độ hoạt động của muỗi truyền bệnh. Tuy vậy, loại muỗi này cũng có khả năng đẻ trứng ở các loại công cụ chứa nước tạm ở trong nhà nhưng với chừng độ ít hơn.
Tỷ lệ tử vong chung được các nhà khoa học ghi nhận chiếm từ 5 - 10%. SXH năm nào cũng xuất hiện ở một số địa phương, có lúc bùng phát thành dịch nhưng biện pháp chủ động buồng với khẩu hiệu hành động "không có bọ gậy, không có sốt xuất huyết" hầu như còn hạn chế.
Bệnh khởi đầu bằng triệu chứng sốt đột ngột, kéo dài khoảng một tuần hoặc hơn; người bệnh thấy đau đầu, đau cơ, đau khớp và nổi mẩn đỏ. Trong các trường hợp xảy ra dịch sốt Dengue hoặc SXH, các biện pháp nêu trên cũng cần được vận dụng nhưng phải bổ sung, tăng cường biện pháp hữu hiệu nhất với mục đích làm giảm nhanh mật độ hoạt động của muỗi trưởng thành bằng cách phun không gian hóa chất diệt sâu bọ.
Tất tật các loài muỗi Aedes ở những vùng có mùa đông lạnh có thể sống sót qua thời kỳ này ở dạng trứng. Phần đông muỗi thường đốt máu người ở trong nhà và nghỉ trú đậu ở ngoài nhà nhưng tại các thị xã, đô thị ở các nước vùng nhiệt đới thì loài muỗi vằn Aedes aegypti thường đẻ trứng, đốt máu và nghỉ trú đậu ở trong nhà và chung quanh nhà.
Như vậy, thuật ngữ SXH mà dân gian thường gọi là thể bệnh sốt Dengue xuất huyết, chúng là một trong hai thể bệnh do virut Dengue truyền mầm bệnh từ người này sang người khác qua trung gian của loài muỗi truyền bệnh phù hợp.
Bệnh cũng khởi phát bằng triệu chứng sốt cao, người bệnh có mô tả đau đầu, khó thở và đau bụng; dấu hiệu xuất huyết nội tạng cũng thường thấy.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét